Bazylika św. Wawrzyńca za Murami

[Maurycy Orański]

Zanim zbudowano obecną bazylikę, na terenie dawnego majątku, na którym się znajduje, znajdowała się niewielka kaplica zbudowana w miejscu, w którym według tradycji pochowano św. Wawrzyńca.
Pierwotna bazylika powstawała około czterystu lat. W XIII wieku, na patriarsze zlecenie zbudowano nowy, kościół, wkomponowując w niego elementy starszej budowli. Świątynia ozdobiony freskami przedstawiającymi życie Wawrzyńca i pierwszego diakona-męczennika, Stefana , który został pochowany wraz z Wawrzyńcem w krypcie, zwanej też konfesją , pod głównym ołtarzem . Wykopaliska ujawniły kilka innych krypt, w których spoczywają różne osoby.
We wnętrzu warto zwrócić uwagę na kamieniarskie dekoracje w stylu Cosmatich, a także paschalny świecznik w tym samym stylu. Na łuku tęczowym znajdują się bizantyjskie mozaiki z VI wieku, przedstawiające Chrystusa ze świętymi. Najcenniejszym obrazem znajdującym się w bazylice jest "Ścięcie Jana Chrzciciela" z 1619 roku autorstwa Giovanniego Serodine

[Maurycy Orański]

Die IV infra octavam Paschae

Kardynał Orański przybył do Apostolskiego Miasta dzień wcześniej. Zatrzymał się na plebanii bazyliki. Następnego dnia, w samo południe sprawował liturgię stacyjną.

Po introit, Kyrie i Gloria, kardynał odczytał modlitwę 

Deus, qui  nos Resurrectiónis Domínicæ ánnua solemnitáte lætíficas: concéde propítius; ut per temporália festa, quæ ágimus, perveníre ad gáudia ætérna mereámur.
Per eudem Christum, Fílium tuum: qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.

Potem zabrzmiała uroczysta sekwencja 


A następnie diakon odczytał Lekcję

W one dni: Piotr otwierając swe usta rzekł: «Mężowie izraelscy i którzy lękacie się Boga, słuchajcie: Bóg Abrahama i Bóg Izaaka, i Bóg Jakuba, Bóg ojców naszych uwielbił Syna swego Jezusa, któregoście wy wydali i zaparli się przed Piłatem, choć ten sądził, że należy Go uwolnić. A wy zaparliście się świętego i sprawiedliwego prosiliście, aby wam ułaskawił morderce. Zabiliście tedy dawcę życia, którego Bóg wskrzesił z martwych, czego my świadkami jesteśmy. Ale teraz, bracia, wiem, żeście to z nieświadomości uczynili, jako i przełożeni wasi. Bóg zaś spełnił to, co był zapowiedział przez usta wszystkich Proroków, że Chrystus Jego miał cierpieć. Czyńcie przeto pokutę i nawróćcie się, aby zostały zgładzone grzechy wasze».

Potem, odczytał Ewangelię 

Onego czasu: Ukazał się znowu Jezus uczniom nad Morzem Tyberiadzkim. A ukazał się tak oto: Byli razem Szymon Piotr i Tomasz, zwany Didymusem, Natanael z Kany Galilejskej, synowie Zebedeusza i dwaj inni z uczniów Jego. Rzekł do nich Szymon Piotr: Idę łowić ryby. Mówią mu: Pójdziemy i my z tobą. Poszli więc i wsiedli do łodzi, a nocy owej nic nie ułowili.
A gdy nastał ranek, stanął Jezus na brzegu, ale uczniowie nie poznali, że to był Jezus. Rzekł im tedy Jezus: «Dzieci, a macie co jeść?» Odpowiedzieli Mu: «Nie». Rzekł im: «Zapuśćcie sieć po prawej stronie łodzi, a znajdziecie». Zapuścili tedy, a już nie mogli uciągnąć z powodu mnóstwa ryb. Tedy ów uczeń, którego miłował Jezus, rzekł do Piotra: «Pan to jest». A Szymon Piotr usłyszawszy, że to Pan jest, przywdział suknię (był bowiem nagi) i rzucił się w morze. Inni zaś uczniowie przypłynęli w łodzi (byli bowiem daleko od brzegu, jakoby na dwieście łokci) ciągnąc sieć z rybami.
I gdy wyszli na ląd, ujrzeli węgle nałożone, rybę na nich leżącą i chleb. Rzecze im Jezus: «Przynieście z ryb, któreście teraz złowili». Poszedł Szymon Piotr i wyciągnął na ląd sieć napełnioną wielkimi rybami, których było sto pięćdziesiąt trzy. A chociaż było ich tyle, nie porwała się sieć. Mówi im Jezus: «Pójdźcie, jedzcie». I nikt z siedzących nie śmiał Go zapytać: Ktoś ty jest? bo wiedzieli, że to Pan jest. A Jezus zbliża się, bierze chleb i daje im, a podobnież i rybę. I tak już po raz trzeci ukazał się Jezus uczniom swoim, odkąd powstał z martwych.

A następnie wygłosił kazanie 

Dzisiaj, Jezus po raz trzeci od zmartwychwstania ukazuje się uczniom. Piotr powrócił do swej pracy rybaka, a inni za jego przykładem uczynili to samo. Jest logiczne, ze jeżeli Piotr był rybakiem zanim poszedł za Jezusem, rybakiem pozostał nadal; choć do tej pory niektórzy dziwią się, że nie trzeba porzucać własnej godnej pracy, aby naśladować Chrystusa.
Tej nocy nic nie złowili! Kiedy o świcie pojawia się Jezus, nie rozpoznają go aż do momentu, kiedy prosi ich o coś do jedzenia. Odpowiadają, że niczego nie mają, a On wskazuje im miejsce, gdzie mają zarzucić sieci. I pomimo, że doskonale znają swój fach i w tym miejscu łowili bezowocnie, jednak usłuchali. «O, siło posłuszeństwa! —Jezioro Genezaret odmówiło ryb sieciom Piotra. Całą noc na próżno. —Teraz posłusznie zarzucił sieć i złowili (...) mnóstwo ryb. —Uwierz mi: ten cud powtarza sie codziennie» (Św. Josemaría)
Ewangelista zauważa, że były tam «sto pięćdziesiąt trzy» duże ryby (fr. J 21,11) i mimo tej ilości, sieci się nie przerwały. Te szczegóły warte są uwagi, ponieważ Odkupienie dokonało się dzięki odpowiedzialnemu posłuszeństwu i w trakcie powszednich zajęć.
Wszyscy wiedzieli «że to jest Pan. A Jezus przyszedł, wziął chleb i podał im - podobnie i rybę.» (J 21,12-13). Ani pokarmu duchowego ani materialnego nie zabraknie nam jeśli będziemy posłuszni. Tego uczy swych najbilższych naśladowców i powtarza nam to także Jan Pawła II: «Na początku nowego tysiąclecia wybrzmiewają w naszych sercach słowa, które pewnego dnia Jezus wypowiedział do Apostoła ‘Wypłyń na głębię´: ‘Duc in altum’ (Łk 5, 4). Piotr i pierwsi uczniowie ufali słowom Chrystusa (...) i ‘zagarnęli wielkie mnóstwo ryb’ (Łk 5,6). Te słowa brzmią także dla nas dzisiaj».
Z posłuszeństwem na wzór Maryi prośmy Pana, by udzielał owoców apostolskich dla całego Kościoła.
Ks. Joaquim MONRÓS i Guitart

Następnie kontynuował liturgię i na koniec pobłogosławił wiernych

[Maurycy Orański]

Kardynał Prodziekan wkroczył do nawy głównej, ciągnąc za sobą wielometrowy tren szkarłatnej cappa magna, symbolizującej jego najwyższą kardynalską jurysdykcję. Starożytne kolumny bazyliki zdawały się potęgować majestat jego kroków. U progu nawy czekał na niego ojciec Gwardian konwentu kapucynów.  Książę Kościoła w purpurze pochylił się na moment, by ucałować relikwiarz z rąk zakonnika odzianego w szorstki, brązowy habit. Następnie Prodziekan zstąpił do samego serca bazyliki, czyli starożytnej krypty, w której spoczywają szczątki św. Wawrzyńca i św. Szczepana. Tam, rozpoczął sprawowanie celebry.


Kolekta dzisiejszego dnia zabrzmiała w ustach Kardynała jako modlitwa za zgromadzonych elektorów:

Adésto, Dómine, supplicatiónibus nostris: et intercessióne beáti Lauréntii Mártyris tui, cujus prævénimus festivitátem; perpétuam nobis misericórdiam benígnus impénde

Jeden z braci zakonnych odczytał Lekcję z Księgi Mądrości 

Wyznawać Ci będę, Panie i Królu, i wychwalać Cię będę, Boga, Zbawcę mego. Wyznawać będę imieniu Twemu:
boś stał się dla mnie wspomożycielem i obrońcą i wybawiłeś ciało me od zguby, od sidła języka nieprawego i od ust trudniących się kłamstwem, a stałeś mi się wobec otaczających mnie wspomożycielem.
I według wielkiego miłosierdzia Twego imienia uwolniłeś mnie od tych, co ryczeli gotowi na żer, od rąk czyhających na życie moje i od bram udręczenia, które mnie otoczyły, od uduszenia w płomieniu, który mnie ogarnął, a w pośrodku ognia nie spłonęłam.
(Wybawiłeś mię) od głębokiej przepaści piekła i od splamionego języka, i od słowa kłamliwego, i od króla niegodziwego, i od niesprawiedliwego języka. Dusza moja do śmierci wielbić będzie Pana, bo wybawiasz tych, którzy Tobie ufają, i wyzwalasz ich z rąk pogańskich, Panie Boże nasz.

Potem, chór zakonny zaśpiewał Graduał 


A drugi zakonnik odczytał Ewangelię 

Onego czasu: Rzekł Jezus uczniom swoim: «Jeśli kto chce za mną iść, niech się zaprze samego siebie i weźmie krzyż swój, i naśladuje mnie.
Albowiem kto by chciał życie swe zachować, straci je. A kto by stracił życie swe dla mnie, znajdzie je. Bo co za pożytek człowiekowi, choćby cały świat pozyskał, a na duszy swojej poniósł szkodę? Albo co da człowiek w zamian za duszę swoją?
Albowiem Syn Człowieczy przyjdzie w chwale Ojca swego z Aniołami swymi i wtedy odda każdemu według uczynków jego».

A kardynał wygłosił kazanie 

Ten fragment Ewangelii następuje zaraz po tym, jak Piotr mówi o Jezusie: «Ty jesteś Mesjasz, Syn Boga żywego» (Mt 16, 16). Stwierdzenie, które zostało uroczyście potwierdzone przez Nauczyciela, który jednocześnie nakazał im, aby nikomu nie mówili, że On jest Chrystusem (por. Mt 16, 20). Apostołowie zapewne byli pod wrażeniem jasności z jaką Jezus potwierdził im, to co przeczuwali, że ich Nauczyciel jest długo wyczekiwanym Mesjaszem.
Przy tej okazji Jezus kieruje się ku Krzyżowi i zaprasza swoich uczniów, aby poszli za nim: «Jeśli ktoś chce pójść za Mną, niech się zaprze samego siebie, niech weźmie krzyż swój i niech Mnie naśladuje» (w. 24). Przeciwko całej ludzkiej logice, krzyż nie oznacza nieszczęścia, którego za wszelką cenę należy unikać, ale okazję, aby towarzyszyć Jezusowi w jego zwycięstwie. W Bożej logice droga, która prowadzi do chwalebnego zwycięstwa nad grzechem i śmiercią, przechodzi przez mękę i krzyż.
W swoim nauczaniu święty Josemaría wspominał o śnie jednego z hiszpańskich klasyków, w którym była mowa o dwóch drogach. Jedna jest szeroka i łagodna, ale kończy się przepaścią bez dna. To jest droga, którą bezmyślnie idą ludzie światowi. „W tymże śnie mamy inną drogę, prowadzącą w przeciwnym kierunku. Jest tak stroma i wąska, że nie można jej przebyć na koniu. Każdy, kto na nią wchodzi, musi nią iść z trudem, pieszo, może zygzakami, stąpając ze spokojnym obliczem pośród cierni i potykając się o kamienie. Czasami cierń rozdziera im ubranie, czasami rani ciało. Lecz w końcu wędrówki otwiera się przed nimi rajski ogród, gdzie czeka na nich wieczne szczęście, Niebo. Jest to droga obrana przez świętych, którzy z miłości do Jezusa gotowi są chętnie poświęcić się z pokorą dla innych; jest to droga tych, którzy nie boją się trudu, którzy z miłością dźwigają swój krzyż, chociażby bardzo ciężki, gdyż wiedzą, że jeżeli upadną pod jego ciężarem, będą mogli znów powstać i wspinać się dalej. Siłą tych wędrowców jest Chrystus”.
Celem każdego człowieka jest osiągnięcie szczęścia. Ale nie odnajdzie się szczęścia, kiedy zawsze dąży się do tego co najwygodniejsze czy do tego, na co mamy ochotę, tylko wtedy, kiedy kocha się ze wszystkich swoich sił, choćby ta miłość wiązała się z ofiarą. „Do szczęścia nie jest potrzebne wygodne życie, lecz zakochane serce”[2], mówił święty Josemaría. „Dlatego lubię modlić się do Jezusa o łaskę dla siebie samego: Panie, niech żaden dzień nie będzie bez krzyża! W ten sposób, z pomocą łaski Bożej umocni się nasz charakter i mimo całej naszej nędzy będziemy mogli służyć naszemu Bogu za oparcie”
Źródło

Na zakończenie, kardynał pobłogosławił wszystkich zebranych.

[Maurycy Orański]

Słońce prażyło rotryjskie bruki, gdy dzwony starożytnej Bazyliki św. Wawrzyńca za Murami ogłosiły rozpoczęcie uroczystej Celebracji Pontyfikalnej.
Gdy chór intonował, opiewający wspaniałość Bazyliki, śpiew Confessio et pulchritudo in conspectu ejus,  z zakrystii wyruszyła procesja.


Złote nici ornatu Jego Eminencji lśniły w blasku setek świec. Czerwień ta symbolizowała ogień, na którym męczeństwo poniósł św. Wawrzyniec, ale w przededniu Konklawe dla każdego zgromadzonego purpurata była ona również barwą Ducha Świętego.
Z majestatycznym spokojem Kardynał ucałował ołtarz wzniesiony nad Konfesją z relikwiami Świętego, a donośnym, pewnym głosem zaintonował Gloria in excelsis Deo.
Ta sama kolekta co dzień wcześniej stanowiła kolejną prośbę o jasny umysł dla elektorów.

Adésto, Dómine, supplicatiónibus nostris: et intercessióne beáti Lauréntii Mártyris tui, cujus prævénimus festivitátem; perpétuam nobis misericórdiam benígnus impénde

Słowa Lekcji z Drugiego Listu Świętego Pawła Apostoła do Koryntian były nawiązaniem do słów świętego Wawrzyńca że przez rozdawanie jałmużny gromadzi się prawdziwe bogactw.

Bracia! Kto skąpo sieje, skąpo też i żąć będzie, a kto sieje w błogosławieństwach, w błogosławieństwach też żąć będzie.
Każdy jako postanowił w sercu swoim, nie z żalem albo z musu: ochotnego bowiem dawcę miłuje Bóg.
A Bóg mocen jest udzielić wam wszelkiego daru obfitości, abyście mając zawsze dostatek wszystkiego obfitowali we wszelki dobry uczynek, jako napisane jest: «Rozsypał, dał ubogim a sprawiedliwość jego trwa na wieki wieków». A. ten, który siewcy dostarcza nasienia i chleb do spożycia, i wam te nasienie rozmnoży, i przysporzy plonów sprawiedliwości waszej.

Graduał opowiadał o próbach jakie pomyślnie przeszedł święty Wawrzyniec, a Alleluja o jego wspaniałych cudach


Ewangelia przypomniała los męczenników.

Onego czasu: Rzekł Jezus uczniom swoim: «Zaprawdę, zaprawdę powiadam wam, jeśli ziarno pszeniczne wrzucone w ziemię nie obumrze, samo zostanie, lecz jeśli obumrze, wiele owocu przynosi. Kto miłuje życie swoje, straci je, ale kto ma w nienawiści życie swoje na tym świecie, na żywot wieczny zachowa je. Kto by chciał mi służyć, niech mnie naśladuje, a gdzie ja jestem, tam będzie i sługa mój. Jeśli kto służyć mi będzie, uczci go Ojciec mój».

Po wysłuchaniu Ewangelii, Kardynał wygłosił kazanie, w którym przedstawił osobę świętego.

Święty Wawrzyniec, diakon i męczennik, którego święto Kościół obchodzi 10 sierpnia, urodził się prawdopodobnie około roku 225 w Hiszpanii. Swoje życie związał z Kościołem w Rzymie, gdzie został jednym z siedmiu diakonów papieża Sykstusa II. W pierwszych wiekach chrześcijaństwa diakoni nie byli jedynie pomocnikami biskupa podczas liturgii. Powierzano im troskę o ubogich, wdowy, sieroty i chorych, a także odpowiedzialność za dobra materialne wspólnoty. To oni byli często pierwszymi, którzy dostrzegali ludzką biedę i organizowali konkretną pomoc. Wawrzyniec cieszył się wielkim zaufaniem papieża. Był człowiekiem uczciwym, roztropnym i pełnym miłosierdzia.

W roku 258 cesarz Walerian wydał edykty nakazujące prześladowanie chrześcijan, szczególnie duchowieństwa. Papież Sykstus II został aresztowany podczas sprawowania liturgii w katakumbach i skazany na śmierć. Po śmierci papieża rzymski prefekt zażądał od Wawrzyńca wydania wszystkich kosztowności należących do Kościoła. Był przekonany, że chrześcijanie zgromadzili ogromne bogactwa. Diakon poprosił o trzy dni na zebranie majątku. Nie wykorzystał tego czasu na ukrywanie kosztowności. Rozdał wszystko, co posiadał Kościół, ludziom ubogim, chorym i potrzebującym. Następnie zgromadził ich przed urzędnikiem i powiedział: „Oto są skarby Kościoła”. Wawrzyniec pokazał, że wartość Kościoła nie tkwi w złocie ani srebrze, lecz w człowieku. Tam, gdzie jest miłość, troska o ubogich i gotowość dzielenia się dobrami, tam objawia się prawdziwe oblicze wspólnoty Chrystusa.

Za swoją odwagę i odmowę podporządkowania się władzy cesarskiej Wawrzyniec został skazany na śmierć. Najstarsze świadectwa potwierdzają jego męczeństwo, natomiast szczegóły egzekucji pochodzą z późniejszej tradycji. Według niej został spalony żywcem na rozpalonej żelaznej kracie. Niezależnie od sposobu wykonania wyroku, najważniejsza pozostaje prawda o jego świadectwie. Nie wyrzekł się Chrystusa. Nie zdradził powierzonych mu ludzi. Nie uznał bogactwa za wartość większą od Ewangelii.

Święty Wawrzyniec jest patronem diakonów, osób zaangażowanych w działalność charytatywną, bibliotekarzy, archiwistów, kucharzy, piekarzy i strażaków. Jego przykład przypomina wszystkim pełniącym posługę w Kościele, że autorytet rodzi się nie z władzy, lecz ze służby. Każdy chrześcijanin, niezależnie od powołania, jest wezwany do troski o najsłabszych oraz do odważnego wyznawania wiary.

„Kto by chciał Mi służyć, niech idzie za Mną, a gdzie Ja jestem, tam będzie i mój sługa” (J 12, 26). Imię św. Wawrzyńca od wieków jest wymieniane w Kanonie Rzymskim podczas Eucharystii, obok największych świadków wiary. Oznacza to, że już starożytni chrześcijanie widzieli w nim wzór wiernego ucznia Chrystusa – człowieka, który potrafił oddać wszystko dla Ewangelii.

Liturgia święta św. Wawrzyńca przypomina słowa Jezusa: „Jeżeli ziarno pszenicy, wpadłszy w ziemię, nie obumrze, zostanie tylko samo, lecz jeżeli obumrze, przynosi plon obfity” (J 12, 24). Całe życie świętego Wawrzyńca było właśnie takim ziarnem. Najpierw dojrzewało w cichej służbie ubogim, następnie wydało owoc heroicznej wierności aż do śmierci. Dzięki temu jego świadectwo trwa nieprzerwanie od siedemnastu stuleci.
Źródło

Po wygłoszeniu homilii, Orański dał zebranym chwilę czasu na rozważanie usłyszanych słów, po czym kontynuował liturgię i na koniec pobłogosławił zebranych.
Po liturgii, zanim udał się do obowiązków, pomagał kapucynom w szpitalu i kuchni dla ubogich.

[Pio Maria de Medici]

Zabrakło Wam Towarzyszu tylko 13 sekund.

[Maurycy Orański]

Starzeję się, refleks już nie ten.